Vestingstedenroute Utrecht

Op zaterdag 11 juni zal het Lions Classic Car Event plaatsvinden in IJsselstein. Het evenement staat dit jaar in het teken van het 350-jarige jubileum van de Oude Hollandse Waterlinie. Tijdens het evenement zal de nieuwe vestingstedenroute Utrecht officieel worden geopend!

De vestingstedenroute Utrecht is een initiatief van de Vereniging Nederlandse Vestingsteden (VNV), de Koninklijke Nederlandsche Automobielclub (KNAC) en stichting Oude Hollandse Waterlinie. Deelnemers aan de tocht ontdekken de geschiedenis van de Oude Hollandse Waterlinie vanuit het oogpunt van de Franse vijand. De route bestaat uit twee etappes. De eerste etappe brengt u van IJsselstein naar Jaarsveld, Ameide, Oudewater, Montfoort en Woerden. De tweede etappe start in Woerden en gaat via Kamerik, Breukelen en Nieuwersluis naar Slot Zuylen. Voor geïnteresseerden is een speciaal routeboekje met historische informatie beschikbaar via https://vestingstedenroute.nl/utrecht

Het programma van het Classic Car Event is als volgt: Vanaf 9 uur verzamelen de klassieke auto’s zich in de binnenstad van IJsselstein. Rond het middaguur vertrekken de auto’s voor een rondrit langs een deel van de Vestingsteden-route. De rondrit eindigt bij de meubelfabriek van Schilte in IJsselstein, waar de auto’s rond een uur of drie worden verwacht.

  • 11-06-2022 t/m 11-06-2022
  • IJsselstein, Woerden, Slot Zuylen
  • Parkeerplaats Tamara, Utrechtsestraat 10, 3401 CV IJsselstein
  • Nee

Waterlinie Experience Tour

Deze tour bestaat uit meer dan 280 km fietsplezier langs de Oude Hollandse Waterlinie. Van Gorinchem tot Muiden en weer terug via Nieuwersluis, Woerden, Oudewater, Schoonhoven en Nieuwpoort, verdeeld in 8 dagtrajecten!
Hevige gevechten hebben langs deze Linie plaatsgevonden tijdens het rampjaar 1672. Ontdek deze spannende gevechtshistorie van de moeder der Waterlinies via vestingsteden, schansen, inundatievelden, sluizen. Rust lekker uit op een van de vele terrasjes onderweg of in een landelijke B&B. Leuk om te combineren met een museumbezoek.

Dagtraject 1: Van Gorinchem naar Schoonhoven
De route start in Gorinchem, één van de best bewaard gebleven vestingsteden van de Oude Hollandse Waterlinie met een belangrijke strategische functie. Samen met het kleine vestingstadje Woudrichem verdedigden zij de rivier tegen vijandelijke troepen, die via het water of via de hoger gelegen oeverwallen Holland zouden kunnen binnenvallen. Ze kregen hierdoor de bijnaam van Twin Cities, net zoals het authentieke vestingstadje Nieuwpoort en het zilverstadje Schoonhoven. In Nieuwpoort als in Schoonhoven kunt u heerlijk overnachten en eten om aan te sterken voor de tweede etappe.

Dagtraject 2: Van Schoonhoven naar Zwammerdam
Vanuit Schoonhoven fiets je langs het prachtige riviertje de Vlist, onderweg kom je langs de Koeneschans. Nu bijna niet voor te stellen, maar tijdens het rampjaar 1672 een belangrijk onderdeel van de Oude Hollandse Waterlinie. Maak gebruik van de VR paal en krijg een beeld hoe het vroeger was. Verderop kom je door Haastrecht en via Gouda, ook wel de achterkant van de Waterlinie genoemd, kom je uiteindelijk in Zwammerdam. Waar de Fransen flink huisgehouden hebben in 1672.  

Dagtraject 3: Van Zwammerdam naar Wilnis (TOP Pondsbroekersluis)
Nu komen we in een soort niemandsland. We volgen de grens tussen Zuid-Holland en Utrecht. Vroeger is hier hevig gestreden, nu een oer-Hollands landschap met weidse uitzichten, knotwilgen, koeien en heel veel water. Stel je voor dat de polders die je nu ziet allemaal onder water stonden. Een grote watervlakte tussen Holland en de vijand. Onderweg kom je langs twee voormalige posten: de Groene Jonker en Woerdens Verlaat.

Dagtraject 4: Van Wilnis naar Weesp
We beginnen in het polder- en plassenlandschap en geleidelijk komen we meer in bebouwd gebied. De stad komt weer dichterbij. We komen door het prachtige plaatsje Weesp. Na de belegering vin 1672 door de Fransen wordt besloten om er een echte vestingstad van te maken met grachten en vier bastions. Dit traject is een ultieme combinatie van stad en land, vesting en inundatie.

Dagtraject 5: Van Weesp via Muiden naar Breukelen
Als we Weesp verlaten fietsen we richting Muiden en komen we langs nabijgelegen forten zoals Hinderdam en Uitermeer. Met uitzicht op het vele water en het Muiderslot kan er een goede voorstelling gemaakt worden van hoe de Waterlinie eruit gezien heeft ttv 1672 met het Muiderslot als icoon. Het slot dat de vesting zo goed verdedigd heeft in de oorlog van 1672-1673. De vestingwerken zijn redelijk goed bewaard gebleven met nog elf bastions, enkele goed zichtbare beren in de gracht (een gemetselde dam in een vestinggracht) en een ravelijn (een versterkt eiland gelegen in de vestinggracht) met daarop het zogenaamde Muizenfort.

Dagtraject 6: Van Breukelen naar Oudewater
Breukelen wordt wel het mooiste dorp van Utrecht genoemd, gelegen langs water en een historisch centrum is het een super plek om te overnachten en vandaar uit verder te fietsen door het weidse plassengebied met weidevogels en koeien om zo in het Oudhollandse stadje Oudewater te komen. Waar het altijd levendig en gezellig is.  

Dagtraject 7: Van Oudewater naar Kinderdijk
Je fietst vandaag van Utrecht naar Zuid-Holland. Als je er niet op let zie je niet veel verschillen. Het blijft uiterst groen en weids en er is altijd water om je heen. Vroeger was dit grensgebied vaak het strijdtoneel tussen de Graven van Holland en de Bisschoppen van Utrecht. Water werd veelal ingezet in de strijd. Door water af te dammen konden overstromingen bij de buren plaatsvinden of handelsstromen letterlijk droog gelegd worden.

Dagtraject 8: Van Kinderdijk naar Gorichem
Kinderdijk, wie is er niet geweest… Een imposant fenomeen waar vele toeristen op af komen. Een staaltje waterschapskunsten die de Hollanders als geen ander beheersen. Nog steeds draaien en malen sommige molens. Met de molens en de wind in de rug word je weer naar Gorinchem geblazen, waar een heerlijk terrasje op je wacht.

Hollandse Boerenkaas Route

Goudse kaas ‘het gele goud’. Eeuwenlang werden de kazen verhandeld in Gouda en gemaakt in de polders eromheen. De Cheese Valley, het gebied tussen Bodegraven, Reeuwijk, Woerden, Gouda en de Krimpenerwaard. Een oer-Hollandse landschap van grazende koeien, sloten en knotwilgen. Kom deze overheerlijke Hollandse boerenkaas proeven in de Cheese Valley!

Lange Afstand Waterlinie Fietsroute oost

Meer dan 90 km fietsplezier langs de Oude Hollandse Waterlinie. Hevige gevechten hebben langs deze Linie plaatsgevonden tijdens het rampjaar 1672, toen het volk redeloos, radeloos, reddeloos was. Ontdek deze spannende gevechtshistorie van de moeder der Waterlinies via vestingsteden, schansen, inundatievelden, sluizen. Rust lekker uit op een van de vele terrasjes onderweg of in een landelijke B&B of hotel. Langs deze verhalende linieroute is van alles te beleven.

’t Woerdense Land

Een heerlijke route van 10 km om je hoofd even leeg te maken. De route verbindt Woerden met haar weidse achterland met weilanden, koeien en weidevogels.

  • Van 1 maart tot 15 juni zal de Grechtkade en het naastgelegen weiland tussen wandelknooppunt 17 en 23 afgesloten zijn voor wandelaars ivm het broedseizoen voor weidevogels. De overige maanden kun je hier heerlijk wandelen!
  • Honden, aangelijnd en loslopend, mogen niet door weilanden ivm overbrengen van de ziekte Neospora op koeien.

In het spoor van de Romeinen

Deze prachtige wandelroute leidt je van het centrum van Woerden in westelijke richting naar de Oude Rijn. De rivier die ooit de grens vormde voor het Romeinse Rijk. De route loopt door een prachtig poldergebied met veel water. Al dat water vonden de Romeinen maar niets. Ze hielden liever hun voeten droog en legden dan ook een geplaveide grensweg aan langs forten, nu bekend als de Limes.

Waterlinie Luister Route Henrick

Treed in de voetsporen van Henrick van Wegen en doorkruis het Oude Hollandse Waterliniegebied in het rampjaar 1672. Henrick krijgt een gevaarlijke opdracht van prins Willem III: een laatste inspectieronde langs de volstromende polders en de cruciale legerpost bij Woerdense Verlaat. Terwijl de Fransen elk moment dichterbij komen. Kan Henrick zijn opdracht nog volbrengen?

Linie Ploeter Route

Ten tijde van het Rampjaar 1672 stonden de polders rondom Zegveld en de Meije onder water om de Franse troepen tegen te houden. Maar toen het water bevroor wisten de Fransen vanuit Woerden toch een doorbraak te forceren. Over het bevroren inundatiewater trok een leger van 8000 man onder generaal Luxembourg in de richting van de Meijekade, dat een stuk boven het maaiveld uitstak. Maar door de invallende dooi moesten ze zich terug trekken.

Waterlinieommetje Woerden

In Woerden komt de historie tot leven. De geschiedenis gaat terug tot de tijd van de Romeinen, waarvan nog sporen in het centrum te vinden zijn. Het Kasteel van Woerden dateert uit de 15e eeuw. Na de Franse bezetting van 1672/73 werd Woerden ingericht als vesting- en garnizoensstad. Woerden werd het hoofdkwartier van de Oude Hollandse Waterlinie, uitgerust met sterke vestingwallen. Aan die tijd herinneren nog  het Arsenaal (1762) en de Kazerne (1790).

In het Kasteel werd vanaf 1872 een Centraal Magazijn van het ministerie van Oorlog gehuisvest.  Tegenover het kasteel ligt het Exercitieveld, waar het garnizoen van Woerden oefende. En achter het Kasteel lag het zgn. Defensie-eiland, met diverse werkplaatsen van het ministerie van Oorlog.

Langs de singels van Woerden kan men een prachtige rondwandeling maken; op de bolwerken zijn o.m. stadsparken en begraafplaatsen ingericht.  De stervormige structuur van de vesting is volledig intact gebleven.

Woerden, hoofdkwartier van de Oude Hollandse Waterlinie

Na de Franse bezetting van 1672/73 werd Woerden ingericht als vesting- en garnizoensstad. Woerden werd het hoofdkwartier van de Oude Hollandse Waterlinie. Met het oog op eventuele nieuwe internationale conflicten werden verschillende militaire gebouwen neergezet. Aan het Kerkplein zien we het Arsenaal, dat in zijn huidige vorm dateert van 1762. Daarvoor heeft op dezelfde plek een zogeheten ‘magazijn’ gestaan voor opslag en reparatie van wapens en overig militair materiaal.

Tegenover de kerk staat de voormalige Kazerne, in 1790 gebouwd in het kader van de versterking van de Oude Hollandse Waterlinie. Verder beschikt Weordne over een kasteel uit de 15e eeuw

Hierin werden in de loop van de jaren o.m.  een garnizoen, een gevangenis en vanaf 1872 een Centraal Magazijn van het ministerie van Oorlog gehuisvest.  Tegenover het kasteel ligt het Exercitieveld, waar het garnizoen van Woerden oefende. En achter het Kasteel ligt het zgn. Defensie-eiland, met diverse magazijnen en werkplaatsen van het ministerie van Oorlog. Deze werden tot eind jaren ’90 gebruikt voor het wassen, repareren en opslaan van uniformen, tenten en andere militaire goederen.

Langs de singels van Woerden kan men een prachtige rondwandeling maken; op de bolwerken zijn o.m. stadsparken en begraafplaatsen ingericht.  De stervormige structuur van de vesting is volledig intact gebleven.

Wandeling, lengte: 4,5 km

Wilt u de wandelroute maken? Hier een korte uitleg hoe u de digitale routebeschrijving te zien krijgt:

  • Klik met uw muis op deze downloadlink.
    Ook op de telefoon is het mogelijk om de website te openen. Druk daarvoor ook op de downloadlink.
  • Als u de QR-code wilt gebruiken, kunt u deze met de telefooncamera scannen. Open de camera app en houdt de QR-code goed in beeld. Na een paar seconden ziet u, als het goed is, de website in beeld komen. Druk op de link, nu ziet u de route voor u.
  • U kunt op de bezienswaardigheden drukken voor de audiofragmenten. Deze krijgt u ook automatisch te horen als u de wandelroute aflegt.

Wandeling

  1. Woerden kreeg in 1854 zijn eerste spoorstation. Het huidige station dateert uit 1913 en is gebouwd in eclectische stijl met Jugendstil-elementen.
  2. Niet ver van het station passeren we de brug over de Oude Rijn; rechts ligt het Jaagpad met enkele kaaspakhuizen ,die vroeger hun aan- en afvoer via het water hadden. We laten de oude stationswijk. Links liggen. De neoclassicistische huizen en het landgoed Bredius met villa Rijnoord (Oostdam 12) en villa Kortenoord (Utrechtse Straatweg 1) dateren uit het eind van de negentiende eeuw.
  3. Het huidige Landgoed Bredius herbergt o.m. de villa Rijnoord van de familkie Bredius, de Hofstede Batenstein en een voormalige schapenschuur, nu in gebruik als voorlichtingscentrum. Een belangrijke bron van inkomsten vormde vroeger de fruitteelt.
  4. De Van Kempensingel was vroeger de buitensingel. Aan de overzijde loopt het retranchement, een extra wal voor de verdediging van de stad..
  5. Het Westdampark was vroeger een ravelijn met een toegangsweg. Van het ravelijn is niets meer waar te nemen doordat de binnengracht is gedempt. De vroegere vestingwerken kregen allerlei nieuwe functies., Zo liggen in het park o.m. een Joodse begraafplaats uit 1856 en een monumentale watertoren.
  6. Het voormalige Raadhuis aan de Westdam dateert uit 1888 en is gebouwd in neorenaissancestijl. De Haven biedt een prachtig uitzicht over de Oude Rijn en de westelijke buitengracht.
  7. Het Arsenaal stamt uit 1762 en heeft tot 1970 dienst gedaan als militair magazijn. Ook voor 1762 heeft op deze plek al een dergelijk magazijn gestaan. Het werd voornamelijk gebruikt voor de opslag van geschut. De tegenover gelegen parkeergarage Castellum herbergt een archeologisch drive-in-museum, uniek voor Nederland. Hier lag ooit het centrum van het Romeinse Castellum.
  8. De Kazerne werd in 1790 gebouwd in classicistische stijl. Het werd gebouwd in de tijd van de Franse revolutie en moest de Republiek beschermen tegen “het Franse gevaar”.
  9. De stellingkorenmolen ‘De Windhond’ uit 1755 ligt op een restant van het rond 1600 aangelegde Kromwijcker Bolwerck. Het was gebruikelijk om de molens op hoger gelegen terreinen te bouwen, zodat ze meer wind konden vangen. Vanaf de Molenberg heeft men een prachtig uitzicht over de binnenstad en de restanten van de omliggende vestingwerken. Waar nu de Wilhelminaweg ligt, lag vroeger de zuidelijke binnengracht.
  10. Tussen het kasteel en de stadsgracht ligt het zgn.. Defensie-eiland. Na de ontmanteling van de stadswallen in 1880 werden er hier nieuwe werkplaatsen gebouwd door het Ministerie van Oorlog, zoals een wasserij met ketelhuis en kledingmagazijnen. Het terrein werd in 2005 opgekocht door de gemeente en is nu bestemd voor woningbouw, bedrijvigheid en culturele doeleinden.
  11. Het Kasteel van Woerden is gebouwd tussen 1407 en 1415 is lang in gebruik geweest als militaire strafgevangenis en heeft nu een woonzorg- en horecabestemming.
  12. Hier loopt de route over de restanten van de oude stadsomwalling en de binnengracht van Woerden. Rond 1600 is men hier begonnen met de aanleg van bastions. Bastion het ‘Holle Bolwerck’ is nog grotendeels behouden gebleven door de aanleg van de Algemene Begraafplaats in 1829.
  13. De monumentale watertoren is opgenomen in het Westdampark. De Oostsingel volgt de zeventiende-eeuwse dubbele omwalling.
  14. Aan de overzijde, waar nu het Exercitieveld ligt, lag vroeger een ravelijn. Na de ontmanteling van de vesting werd dit terrein vanaf 1840 gebruikt als exercitieterrein voor de garnizoenssoldaten.

Langeafstandswandeling waterliniepad

De Oude Hollandse Waterlinie leent zich uitstekend voor prachtige wandelingen, aan cultuur en natuur geen gebrek. Het langeafstands waterliniepad is een prachtige route van 220 kilometer, die via vestingsteden dwars door de mysterieuze linie heen loopt. Uiteraard is hij in etappes te lopen. Wordt dit uw volgende wandeluitdaging?

Wandeltocht, lengte 220 km

Wilt u de wandelroute maken? Hier een korte uitleg hoe u de digitale routebeschrijving te zien krijgt:

  • Klik met uw muis op deze downloadlink.
    Ook op de telefoon is het mogelijk om de website te openen. Druk daarvoor ook op de downloadlink.
  • Als u de QR-code wilt gebruiken, kunt u deze met de telefooncamera scannen. Open de camera app en houdt de QR-code goed in beeld. Na een paar seconden ziet u, als het goed is, de website in beeld komen. Druk op de link, nu ziet u de route voor u.
  • U kunt op de bezienswaardigheden drukken voor de audiofragmenten. Deze krijgt u ook automatisch te horen als u de wandelroute aflegt.

Voor meer informatie klik op het kaartje hieronder